Program 42: God se Gees

God se Gees staan onder verskeie name bekend, waaronder die volgende: Die Gees (Joh. 7:39), die Gees van God (Gen. 1:2), die Gees van die Here (Jes. 11:2), die Gees van die Vader (Matt. 10:20), die Gees van Christus (Rom. 8:9), die Gees van die Seun (Gal. 4:6), die Heilige Gees (Ps. 51:11), die ewige Gees (Heb. 9:14), die Trooster (Joh. 14:16), die Gees van genade (Sag. 12:10), die Gees van die waarheid (Joh. 14:17), die Gees van heiligheid (Rom. 1:4), die lewendmakende Gees (Joh. 6:63; Rom. 8:2), die Gees van aanneming tot kinders (Rom. 8:15), die Gees van wysheid (Deut. 34:9), die Gees van raad en sterkte (Jes. 11:2), die Gees van kennis en van die vrees van die Here (Jes. 11:2), die Gees van die heerlikheid (1 Pet. 4:14) en die Gees van die profesie (Op. 19:10).

God openbaar Homself op verskeie maniere deur die Heilige Gees, en dit neem die vorm van ‘n verskeidenheid bedieninge van die Gees aan, waarvan die volgende die belangrikste is:

Die Gees wat van sonde, geregtigheid en oordeel oortuig

Voor die uitstorting van die Heilige Gees het die Here Jesus gesę: “…as Hy kom, sal Hy die węreld oortuig van sonde en van geregtigheid en van oordeel: van sonde, omdat hulle in My nie glo nie; en van geregtigheid, omdat Ek na my Vader gaan en julle My nie meer sal sien nie; en van oordeel, omdat die owerste van hierdie węreld geoordeel is” (Joh. 16:8-11).

Sonde: Die Heilige Gees oortuig die mensdom van sonde omdat hulle nie in Jesus glo nie. Sonde is rebellie teen God. Dit sluit alle gedagtes, woorde en werke in wat oortredings van God se morele en geestelike wette is. Die toppunt van mense se sondige dade is die verwerping van Jesus. Die Here Jesus het vir die ongelowige Joodse volksleiers gesę dat hulle die maat van hul sondes vol gemaak het toe hulle Hom verwerp het, en dat hulle as gevolg daarvan nie die oordeel van die hel sou ontvlug nie (Matt. 23:32-38). Dit is vandag nog steeds die grootste sonde om nie in Jesus te glo nie: “Hy wat in Hom glo, word nie veroordeel nie; maar hy wat nie glo nie, is alreeds veroordeel omdat hy nie geglo het in die Naam van die eniggebore Seun van God nie” (Joh. 3:18). Die meeste mense erken nie geredelik dat hulle sondaars is nie. Hulle mag dalk erken dat hulle sekere misstappe begaan het, maar sien dit nie noodwendig as sonde teen die Here nie. Sonde is oortredings wat teen God en sy wette en verordeninge begaan is. Die innerlike werking van die Heilige Gees is nodig om mense hiervan te oortuig en bewus te maak.

Geregtigheid: Die Heilige Gees getuig van God se geregtigheid in die gekruisigde en opgestane Here Jesus. Die Jode het Jesus gekruisig omdat hulle gedink het dat Hy Homself aan uiterste ongeregtigheid skuldig gemaak en as gevolg daarvan deur God vervloek is omdat Hy aan ‘n kruis moes hang (Deut. 21:23; Gal. 3:13). Jesus se opstanding en hemelvaart het egter bevestig dat Hy God se regverdige Dienskneg is (Hand. 3:14-15; Jes. 53:11). Die Heilige Gees oortuig mense van hulle verkeerde beskouings oor Jesus wanneer die evangelie met die sterk beklemtoning van die opstanding van Jesus verkondig word (1 Kor. 15:3-4). God se geregtigheid vereis ‘n lewe wat volkome in ooreenstemming met sy heiligheid is (1 Pet. 1:15). Indien hierdie standaard as gevolg van sonde nie bereik kan word nie, vereis God se regverdigheid die doodstraf oor die sonde (Rom. 6:23). Hierdie bepaling van God maak die hele mensdom doemwaardig, want “daar is niemand regverdig nie, selfs nie een nie” (Rom. 3:10). Net die Here Jesus het ‘n volmaakte lewe gelei waarin die geregtigheid van God vokome geopenbaar is. Deur sy kruisdood het hy die doodstraf namens alle sondaars uitgedien en sodoende aan die eis van God se regverdige straf oor die sonde voldoen. Aan almal wat in Jesus Christus en sy plaasvervangende dood glo, word die geregtigheid van God toegereken (Rom. 5:17). Ons kleed van sonde is op Hom gelę, en sy kleed van geregtigheid word op ons gelę wanneer Hom as Saligmaker aanneem. Deur die proses van heiligmaking stel die Heilige Gees ons in staat om onsself in ‘n meerdere mate met die nuwe mens te beklee wat na God geskape is in ware geregtigheid en heiligheid (Ef. 4:24; Kol. 3:10). Het jy die geregtigheid van God in Christus se lewe, dood en opstanding vir jouself in die geloof toegeëien? Baie mense probeer steeds om deur ‘n goeie lewe hulle eie geregrigheid op te rig en verwerp sodoende die hart van die kruisevangelie: “…omdat hulle die geregtigheid van God nie ken nie en hulle eie geregtigheid probeer oprig, het hulle hul aan die geregtigheid van God nie onderwerp nie” (Rom. 10:3). Sulke mense roem in hulle goeie lewe en selfs kerklidmaatskap, maar weerstaan die Heilige Gees wanneer Hy hulle van die geregtigheid van God deur die geloof in Jesus Christus wil oortuig.

Oordeel: Die dood en opstanding van Jesus was ook ‘n oordeel oor Satan. Voor sy kruisiging het Jesus gesę: “Nou is dit die oordeel van hierdie węreld, nou sal die owerste van hierdie węreld buitentoe gedryf word” (Joh. 12:30). Deur sy dood het Jesus “hom tot niet gemaak wat mag oor die dood het – dit is die duiwel” (Heb. 2:14). Hy het “die owerhede en magte uitgeklee en hulle in die openbaar tentoongestel en daardeur oor hulle getriomfeer” (Kol. 2:15). Hoewel Satan oorwin is, is hy steeds aktief in die stryd teen alle Christene gewikkel (1 Pet. 5:8), maar hy is ‘n veroordeelde krimineel wie se lot reeds bepaal is (Op. 20:2, 7-10). Almal wat in sy hand speel deur saam met hom teen God te rebelleer, sal sy oordeel in die hel met hom deel.

Die Gees van genade en smekinge

Die Here sę dat Hy in die eindtyd oor Israel sal “uitgiet die Gees van genade en smekinge; en hulle sal opsien na My vir wie hulle deurboor het” (Sag. 12:10). Die Heilige Gees is ook werksaam in almal se lewens wat die ware evangelie hoor, en beweeg hulle om in sonde-oortuiging en met berou en gebrokenheid van hart hulleself voor die Verlosser, Jesus Christus, te verootmoedig en om sy reddende genade te bid. Die Here het behae in ‘n gebroke gees en ‘n verslae hart.

Die Gees wat wederbaar

“Dit is die Gees wat lewend maak” (Joh. 6:63). Hy wederbaar berouvolle sondaars wat dood was in hulle sondes en misdade, om van hulle nuwe mense te maak. Paulus sę: “die wet van die Gees van die lewe in Christus Jesus het my vrygemaak van die wet van die sonde en die dood” (Rom. 8:2). Ongeredde mense is geestelik dood, daarom word hulle by bekering deur die Gees lewend gemaak. ‘n Geredde persoon het oorgegaan uit die dood in die lewe (Joh. 5:24). Die Heilige Gees doop ons by die wedergeboorte in die liggaam van Christus. 1 Korinthiërs 12:13 sę: “Want ons is almal ook deur een Gees gedoop tot een liggaam.”

Die Gees wat met krag vervul

Nadat ons op grond van die genadewerk van Jesus deur die Gees van God gewederbaar is, moet ons om drie belangrike redes ook met die krag van die Heilige Gees vervul word:

1.     Die Here Jesus het gesę: “Julle sal krag ontvang wanneer die Heilige Gees oor julle kom, en julle sal my getuies wees” (Hand. 1:8). Sonder hierdie toerusting met krag uit die hoogte kan ons nie vir die Here werk nie.

2.     Ons het ook die krag van die Gees nodig om geestelik sterk te word vir die stryd teen die Bose. Paulus sę: “Eindelik, my broeders, word kragtig in die Here en in die krag van sy sterkte. Trek die volle wapenrusting van God aan, sodat julle staande kan bly teen die liste van die duiwel” (Ef. 6:10-11). Deur hierdie krag kan ons versoekings oorwin. Efésiërs 5:18 sę: “Moenie dronk word van wyn nie – daarin is losbandigheid; maar word met die Gees vervul.” Dit is eers wanneer ek met die Gees vervul is, dat ek sterk sal wees om versoekings te weerstaan. “Wandel deur die Gees, dan sal julle nooit die begeerlikheid van die vlees volbring nie” (Gal. 5:16).

3.     Die krag van die Here is ook nodig om geestelik uit die swak babastadium tot die volwasse man of vrou in Christus op te groei, “sodat ons nie meer kinders sou wees nie wat soos golwe geslinger en heen en weer gedryf word deur elke wind van lering” (Ef. 4:13-14). Ons moet insig in die dieper dinge van die Here hę en die pad van die geloof met vaste treë bewandel.

Die Gees wat bekwaam maak vir diens

Bekragtiging deur die Heilige Gees gaan ook met gawes gepaard om gelowiges vir bepaalde bedienings, of dienswerk, in die liggaam van Christus bekwaam te maak. Soos wat die lede van ‘n liggaam afsonderlike funksies vervul om die geheel goed te laat funksioneer, is dit ook die geval met gemeentelede: “Namate elkeen ‘n genadegawe ontvang het, moet julle mekaar daarmee dien soos goeie bedienaars van die veelvuldige genade van God” (1 Pet. 4:10). Die een mag ‘n gawe van onderrig hę, ‘n ander van voorbidding, bemoediging of hulpverlening, maar alles moet in liefde geskied, want dit is die grootste gawe van almal. Ons moet ons gawes aktief beoefen en ontwikkel. Paulus sę vir Timótheüs: “Verwaarloos nie die genadegawe wat in jou is nie” (1 Tim. 4:14). In sy tweede brief het hy hom wéér hieraan herinner, asook aan die feit dat ons nie deur mensevrees moet nalaat om ons gawes te beoefen nie: “…ek herinner jou daaraan om die genadegawe van God aan te wakker.. Want God het ons nie ‘n gees van vreesagtigheid gegee nie, maar van krag en liefde en selfbeheersing” (2 Tim. 1:6-7). Ons kan nie voorskriftelik wees oor watter gawes ons wil hę of hoe ons die Here wil dien nie. Die Heilige Gees ken ons en sal self hieroor besluit: “Daar is wel ‘n verskeidenheid van genadegawes, maar dit is dieselfde Gees… wat aan elkeen afsonderlik uitdeel soos Hy wil” (1 Kor. 12:4-11).

Die Gees van godsvrug

Alle bekeerdes het ‘n opdrag om geestelike vrugte te dra waardeur die Here verheerlik en sy koninkryk uitgebrei kan word: “Dra dan vrugte wat by die bekering pas” (Matt. 3:8). Dit beteken dat ons onsself uitdruklik aan Hom diensbaar moet stel om heilige en toegewyde lewens te lei: “Maar nou dat julle vrygemaak is van die sonde en diensbaar geword het aan God, het julle jul vrug tot heiligmaking en uiteindelik die ewige lewe” (Rom. 6:22). Die volgende vrugte word genoem: “Maar die vrug van die Gees is liefde, blydskap, vrede, lankmoedigheid, vriendelikheid, goedheid, getrouheid, sagmoedigheid, selfbeheersing” (Gal. 5:22). Hierdie nege vrugte het op drie terreine van ons lewe betrekking. Die eerste is die mens-God-verhouding. Ons verhouding teenoor God moet deur sý liefde gekenmerk word wat deur die Heilige Gees in ons harte uitgestort word (Rom. 5:5), deur die blydskap van die Here omdat Hy ons siele gered het, en deur sy vrede wat alle verstand te bowe gaan omdat Hy elke dag met ons is en ons nie meer in konflik met Hom leef nie. Wanneer hierdie drie gesindhede teenoor ander mense in aksie gestel word, bepaal dit tweedens die aard van ons mens-medemens-verhouding. Ons sal lankmoedig teenoor hulle wees, gedurig vir hulle bid en stadig om hulle te veroordeel. Hulle sal ons as vriendelike, liefdevolle mense leer ken wat op verskillende maniere aan hulle goed sal doen. Derdens sal ons as individue deur getrouheid in die uitvoering van ons pligte gekenmerk word, ons sal ‘n sagmoedige en leerbare gees hę, en ons sal selfbeheersing beoefen sodat die vlees met sy hartstogte en begeerlikhede nie weer die oorhand oor ons verkry nie.

Die Gees wat ons lei en heilig

Die Heilige Gees is by uitstek ‘n Leidsman en Trooster. Hy verleen aan ons die bewussyn van die die gedurige teenwoordigheid en inwoning van die Here in ons lewe, sodat ons nooit alleen hoef te voel nie. Ons moet besef dat ons liggame ‘n tempel van die Heilige Gees is, en dat dit ‘n verpligting op ons plaas om heilige lewens te lei (1 Kor. 3:16-17). Hy lei ons op hierdie weg om onsself van alle besoedeling van die vlees en die gees te reinig en die heiligmaking in die vrees van God te volbring (2 Kor. 7:1). Ons mag nie ons liggame deur sondes soos hoerery, dronkenskap, dwelms, vraatsug, tatoeëring, ens., besoedel nie, en ook nie ons siel en gees met allerhande bygelowe en vreemde ideologieë besmet nie. “Dit is die wil van God: julle heiligmaking… Want God het ons nie tot onreinheid geroep nie, maar tot heiligmaking. Daarom, hy wat dit verwerp, verwerp nie ‘n mens nie, maar God wat ook sy Heilige Gees aan ons gegee het” (1 Thess. 4:3, 7-8). Eerbiedig jy die leiding van die Heilige Gees in jou lewe as die wyse waarop God Homself aan jou openbaar en jou lewe verder wil heilig?

Die Gees van wysheid

Jesaja sę dat die Heilige Gees “die Gees van wysheid en verstand, die Gees van raad en sterkte” is (Jes. 11:2). Hy gee aan ons verligte oë van die verstand sodat ons kan weet wat ons volle erfdeel onder die heiliges is, en ook wat die uitnemende grootheid van die Here se krag is vir dié wat glo (Ef. 1:18-19). “Onse Here is groot en ryk aan krag; sy verstand is oneindig” (Ps. 147:5). Indien ons oor enigiets sou twyfel, moet ons om die wysheid van die Here bid, wat ryklik deur die Heilige Gees aan ons verleen sal word (Jak. 1:5). In die Drie-enige God is alle skatte van wysheid en kennis verborge (Kol. 2:3). Deur die Heilige Gees wil Hy ook jou Raadsman wees as jy Hom net sal ken en raadpleeg in al jou weë.

Die Gees van die waarheid

Ons moet die volle waarheid omtrent die weg van die Here ken en toepas, en daarvoor het ons die Gees van die waarheid wat ons in die hele waarheid van God se Woord sal lei (Joh. 16:13). Hierdie waarheid het ‘n vrymakende krag omdat dit alle sonde en ongeregtigheid ontbloot en veroordeel: “En julle sal die waarheid ken, en die waarheid sal julle vrymaak” (Joh. 8:32).

Dit is belangrik om te besef dat daar twee geestelike magte is wat in die węreld werksaam is: dit is die Gees van die waarheid wat van God af uitgaan, en die gees van die dwaling wat van Satan af uitgaan. Soms is dit baie moeilik om tussen hierdie twee te onderskei, omdat Satan en sy valse profete hulleself ook as engele van die lig voordoen (2 Kor. 11:13-15). Ons móét egter die geeste toets deur hulle uitsprake met die Skrif te vergelyk. As dit in enige opsig daarvan afwyk, moet die betrokke lering of gedagte nie aanvaar word nie. Johannes sę: “Geliefdes, glo nie elke gees nie, maar stel die geeste op die proef of hulle uit God is, want baie valse profete het in die węreld uitgegaan. Hieraan ken julle die Gees van God: elke gees wat bely dat Jesus Christus in die vlees gekom het, is uit God; en elke gees wat nie bely dat Jesus Christus in die vlees gekom het nie, is nie uit God nie; en dit is die gees van die Antichris waarvan julle gehoor het dat hy kom, en hy is nou al in die węreld. Julle is uit God, my kinders, en het hulle oorwin, omdat Hy wat in julle is, groter is as hy wat in die węreld is. Hulle is uit die węreld; daarom praat hulle uit die węreld, en die węreld luister na hulle. Ons is uit God; hy wat God ken, luister na ons; hy wat nie uit God is nie, luister nie na ons nie. Hieruit ken ons die Gees van die waarheid en die gees van die dwaling” (1 Joh. 4:1-6).

Die gees van die dwaling beskik oor die medewerking van baie valse profete wat op ‘n subtiele wyse duiwelse leerstellings verkondig en sodoende die mense afvallig maak. Die Heilige Gees self waarsku ons hierteen: “Maar die Gees sę uitdruklik dat in die laaste tye sommige van die geloof afvallig sal word en verleidende geeste en leringe van duiwels sal aanhang deur die geveinsdheid van leuenaars wat gebrandmerk is in hulle eie gewete” (1 Tim. 4:1-2). Die Living Bible parafraseer hierdie twee verse só: “The Holy Spirit tells us clearly that in the last times some in the church will turn away from Christ and become eager followers of teachers with devil-inspired ideas. These teachers will tell lies with straight faces and do it so often that their consciences won’t even bother them.” Dit is die eindtydse werking van die gees van die dwaling, maar as ons deur die Heilige Gees die waarheid van God se Woord ken, sal dit ons van dwalings en leuens vrywaar.

Die Gees van die profesie

Johannes 16:13 sę dat die Heilige Gees ons sal lei in die hele waarheid en ook die toekomstige dinge aan ons sal verkondig. Maak jy onder die leiding van die Heilige Gees ‘n studie van Bybelse profesieë? Openbaring 19:10 sę dat die getuienis van Jesus die gees van die profesie is. Alles wat in die toekoms gaan gebeur, staan in ‘n direkte verband met mense se verhouding teenoor Jesus Christus. Diegene wat waarlik aan Hom behoort, gaan geseën word deurdat hulle van die aarde af weggevoer sal word voordat die donker dae van die verdrukking aanbreek (1 Thess. 4:16-18). Almal wat Hom verwerp het, asook die vormgodsdienstiges wat Hom net met hulle lippe bely terwyl hulle harte onweergebore is (Matt. 15:8-9), sal in die groot verdrukking aan die toorn van die Lam en ook aan die misleiding en diktatuur van die Antichris onderwerp word. Uiteindelik wag die ewige poel van vuur op hulle. Die Heilige Gees oortuig van die oordele van God sodat mense die gevolge van die verwerping van Jesus as Verlosser duidelik sal besef.

Wat is jou verhouding met die Here Jesus? Het jy ‘n reikhalsende verlange na sy wederkoms en is jy beslis onder diegene wat waak en bid en gevolglik waardig geag sal word om die oordele van die verdrukking te ontvlug, soos wat in Lukas 21:36 belowe word? Die Heilige Gees help jou nie net om ‘n wederkomsverwagting te hę nie, maar ook die Bybelse profesieë te kan verstaan en die woord van die waarheid reg te sny (2 Tim. 2:15). Ons het nie menslike opinies of selfs kerklike leerstellings hieroor nodig nie, maar ‘n diep geestelike begrip wat deur die Heilige Gees aan ons gegee word, en wat al hoe duideliker word namate ons onsself in ernstige Bybelstudie hieroor verdiep.

God openbaar Homself deur sy Gees aan die mensdom, afhangende van wat elkeen se behoefte is. Hy wil die sondaars tot bekering lei en die Christene heilig en toerus sodat hulle as mense van God volkome kan wees, vir elke goeie werk volkome toegerus (2 Tim. 3:17). Hy wil ook by die bruidsgenmeente van Christus 'n sterk verlange na die koms van die hemelse Bruidegom vestig omdat Hy vir die Here Jesus ‘n bruid versamel en heilig.